Het is onbekend hoeveel exoten er in Nederland of Europa precies worden gehouden. De problemen die veroorzaakt worden door het houden van wilde uitheemse dieren die ongeschikt zijn als huisdier zijn vaak dramatisch voor mens en dier. De vele opgevangen dieren laten dagelijks de gevolgen zien van het ontbreken van: een goede Positieflijst (lijst waarop staat welke diersoorten als huisdier mogen worden gehouden; dieren die er niet op staan mogen automatisch niet gehouden worden); normvoorschriften voor het houden van exoten. De Gezondheids- en Welzijnswet voor Dieren (Gwwd art. 33, 1992) regelt het houden van dieren in Nederland, inclusief het houden van uitheemse soorten als huisdier. In het kader van het `nee, tenzij'-principe, vereist de Gwwd dat er een Positieflijst wordt opgesteld met daarop dieren die gehouden mogen worden. Het 'nee-tenzij'-principe gaat uit van de erkenning van de intrinsieke waarde van het dier. Echter al sinds 1992 wordt gediscussieerd over het invoeren van een Positieflijst. In mei 2006 werd na 14 jaar discussie door de toenmalige minister van LNV eindelijk besloten dat de Positieflijst er gaat komen. Als er inderdaad een Positieflijst komt, en daar ziet het inmiddels naar uit, zal deze worden gekoppeld aan de nieuwe Wet Dieren, die de Gwwd vervangt en op zijn vroegst per 1-1-2013 in werking zal treden. Linkedin Dierenwelzijn Nederland probeert op alle mogelijke manieren de komst van een goede Positieflijst te bewerkstelligen, en werkt hierin waar mogelijk samen met partnerorganisaties, zoals in het samenwerkingsverband de Dierencoalitie. De systematiek om tot een positieflijst te komen ziet er hoopgevend uit. Inmiddels heeft de WUR in opdracht van Ministerie EL&I hierover 2 rapporten gepubliceerd en momenteel worden stakeholders geïnterviewd over de systematiek. Linkedin Dierenwelzijn Nederland is in beginsel positief over de systematiek, omdat er veel aandacht wordt gegeven aan welzijnscriteria. Aanvullend vindt LDN dat een positieflijst een geïntegreerde lijst zou moeten zijn waarbij criteria zoals soortenbescherming (CITES/biodiversiteitsverlies door wildvangst van dieren), risico's voor dierziekten en volksgezondheid, gevaren voor faunavervalsing, ecologische schade, persoonlijke veiligheid, maatschappelijke onrust, veterinaire kennis en economische schade meegenomen dienen te worden. Ook moet er voor dieren die niet op de Positieflijst staan en nog wel gehouden worden ten tijde van de inwerkingtreding van de lijst een overgangsregeling komen. Het onderwerp Positieflijst speelt in Europa vooralsnog slechts op het niveau van de afzonderlijke lidstaten. Alleen België heeft sinds 2009 een Positieflijst, die echter slecht wordt gehandhaafd. In Portugal wordt gesproken over een Positieflijst. Duitsland en Oostenrijk hebben minimumstandaarden voor het houden van dieren. Of dit heeft geleid tot verbetering voor de betrokken diersoorten is onduidelijk.Hoofddoel van Linkedin Dierenwelzijn Nederland is de vaststelling en implementatie van een korte en integrale positieflijst in Nederland en deze lijst kopiëren naar andere Europese landen. Onderstaande toelichting is geschreven door Stichting AAP, maar wordt van harte ondersteund door de leden van Linkedin Dierenwelzijn Nederland.  Vragen ? mail ons op webmaster@dierenwelzijn-nederland.nl Zie ook onze website Linkedin Dierenwelzijn Nederland op http://www.dierenwelzijn-nederland.nl Positieflijst   Stichting AAP pleit al jaren voor een Positieflijst voor zoogdieren, zowel in Nederland als in andere Europese landen. Op zo'n Positieflijst staat welke dieren geschikt zijn als huisdier. Alle dieren die er niet op staan, mogen automatisch niet worden gehouden. Als het aan AAP ligt staan er geen exotische en wilde dieren op. Door de WUR is een systematiek ontwikkeld om te komen tot een Positieflijst. AAP heeft hieraan een belangrijke bijdrage geleverd, door wetenschappelijk bronnen aan te leveren. Ook hebben de gedragsdeskundigen van AAP de informatie beoordeeld. Het invoeren van de Positieflijst gaat veel leed voor mens en dier voorkomen. Want nog steeds worden in Nederland veel wilde dieren als huisdier gehouden. Denk bijvoorbeeld aan de wasbeer en de degoe. Na een tijd blijkt dat deze dieren helemaal niet te handhaven zijn in huis, of zeer ernstig ziek zijn door een verkeerd dieet. Vervolgens staat de eigenaar het dier af. De opvang van AAP zit vol met deze exotische en wilde zoogdieren. De huidige stand van zaken is dat de Positieflijst voor zoogdieren gekoppeld wordt aan de nieuwe Wet Dieren. De Positieflijst zou net als de Wet Dieren per 1 januari 2013 van kracht worden. Helaas is dat niet gebeurd, omdat het proces om tot een Positieflijst te komen nog niet is afgerond. Uitgangspunten   Stichting AAP is voorstander van een Positieflijst. Om gezondheids- en welzijnsproblemen bij uitheemse diersoorten te voorkomen moet het aantal exotische en wilde zoogdieren in particulier bezit te worden teruggedrongen. Het beste middel hiervoor is een Positieflijst. Ook vindt AAP dat een Positieflijst een geïntegreerde lijst moet zijn, waarbij criteria meegenomen worden zoals soortenbescherming (CITES/biodiversiteitsverlies door wildvangst van dieren), risico's voor dierziekten en volksgezondheid, gevaren voor faunavervalsing, ecologische schade, persoonlijke veiligheid, maatschappelijke onrust, veterinaire kennis en economische schade. Ook moet er een overgangsregeling komen voor dieren die niet op de Positieflijst staan en nog wel gehouden worden ten tijde van de inwerkingtreding van de lijst. Standpunt van AAP AAP vangt jaarlijks 350 apen en andere exotische en wilde zoogdieren op uit heel Europa. Op dit moment hebben wij veel wasberen, eekhoorns en degoes in onze opvang zitten. De verwachting is dat deze dieren niet op de Positieflijst zullen komen omdat dit wilde dieren zijn en niet geschikt zijn om als huisdier te houden. Door de WUR is een systematiek ontwikkeld om te komen tot een Positieflijst. AAP heeft hieraan een belangrijke bijdrage geleverd, door wetenschappelijk bronnen aan te leveren en de gedragsdeskundigen van AAP hebben de informatie beoordeeld. .

Onze kennis en ervaring Er worden in Nederland en Europa vele soorten wilde uitheemse dieren gehouden. Het is onbekend om hoeveel dieren het precies gaat. De problemen die hierdoor veroorzaakt worden zijn vaak dramatisch voor mens en dier: Gezondheids- en welzijnsproblemen bij het uitheemse dier, soms resulterend in sterfte Agressie / bijtincidenten / sloopgedrag bij de eigenaar thuis Ziektes bij mensen (zoönoses) en andere dieren Ontsnappingen of dumpingen en daardoor faunavervalsing, invasiviteit, aantasting openbare veiligheid In geval van wildvang mogelijk biodiversiteitsverlies De problemen liggen vooral in het feit dat wilde dieren niet geschikt zijn voor een leven als huisdier. De situatie in Nederland is nu zo dat iedereen in principe bijna alle dieren mag houden. Mensen hebben onvoldoende geschikte faciliteiten voor, te weinig kennis over en ervaring met wilde dieren. De huisvesting en verzorging van veel dieren laten daardoor te wensen over. Voldoende goede voorlichting ontbreekt, er zijn teveel mogelijkheden voor een impulsaankoop en er wordt flink gehandeld via internet. Als het dier ziek wordt, zijn er onvoldoende dierenartsen met gespecialiseerde kennis. Als de baas ziek wordt of overlijdt, gaat het dier naar iemand anders met te weinig kennis en wordt het dier niet zelden gedumpt. Al deze factoren hebben ernstige gevolgen voor het dierenwelzijn. Geschiedenis positieflijst in vogelvlucht AAP pleit al jaren voor een Positieflijst voor gezelschapsdieren. De discussie duurt al ruim 22 jaar en de dossiers stapelen zich op. In de Tweede Kamer zijn 2 moties aangenomen m.b.t. de Positieflijst: één voor “spoedige invoering van een positieflijst voor zoogdieren” (2009) en één met het verzoek om “een Positieflijst voor andere dieren waarbij de domesticatie en natuurlijke behoeften van het dier, evenals risico's voor de volksgezondheid, dierziekteverspreiding, faunavervalsing en biodiversiteit als criteria worden gehanteerd” (2012). De huidige stand van zaken is dat de Positieflijst voor zoogdieren gekoppeld wordt aan de nieuwe Wet dieren. De Positieflijst zou net als de Wet Dieren per 1 januari 2013 van kracht worden. Helaas is dat niet gebeurd, omdat het proces om tot een Positieflijst te komen nog niet is afgerond. Tijdens dit proces is door de WUR een systematiek ontwikkeld om te komen tot een Positieflijst. AAP is in beginsel positief over de systematiek van de WUR - die een wetenschappelijke onderbouwing levert van waarom dieren wel of niet geschikt zijn om te houden - omdat er veel aandacht wordt gegeven aan welzijnscriteria. AAP heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan het proces door wetenschappelijk bronnen aan te leveren en deskundigen in te zetten bij de beoordeling van de informatie. Ontwikkelingen in Europa   Het onderwerp Positieflijst speelt in Europa vooral op het niveau van de afzonderlijke lidstaten. België heeft sinds 2009 een Positieflijst. Het publiek pakt hier een belangrijke signalerende rol, waarna gehandhaafd kan worden. In Oostenrijk lijkt men met spoed een Positieflijst te willen invoeren. Ook in Cyprus, Griekenland, Kroatië, Servië, Finland, Noorwegen en Denemarken is er discussie en lijken er kansen te zijn (soms naast reeds bestaande Negatieflijsten). Exoten 'verdrinken' en niemand dempt de put!   Een poolvos of berberaapje in een huiskamer, genetkatten in een stinkende Biergarten: dit klinkt velen bespottelijk in de oren, maar is helaas dagelijkse realiteit in Europa. Handelaren in `legale' exotische dieren kunnen ongestoord hun gang gaan en de aanpak van illegale handel in exoten laat veel te wensen over.  Door 40 jaar ervaring is AAP steeds vaker expertisecentrum richting overheden. Met praktijkvoorbeelden bouwt AAP sterke dossiers op rond dierenwelzijnsissues in diverse landen. chimpansees die tientallen jaren in kelders opgesloten zaten, bavianen die onterende kunstjes deden in circussen, `onhandelbare' wasberen, blinde degoes door verkeerde voeding… Redden we deze dieren, dan zorgen we niet alleen voor opvang, maar overtuigen de overheid in het betreffende land tevens van de noodzaak van betere dierenwelzijnswetten. Doordat AAP professionele oplossingen biedt aan overheden voor hun `exotenproblemen' zijn zij steeds vaker bereid met ons structurele afspraken over dierenwelzijn te maken. Structurele afspraken zijn nodig, blijkt uit de vele gevallen van dierenleed die we in heel Europa aantreffen. De handel in exoten veroorzaakt veel dierenleed, ook in Nederland. En veel meer dan mensen denken. De Gelderlander publiceerde eind augustus een artikel genaamd “We vinden nog net geen aap of krokodil”, over dierenambulances die steeds vaker uitrukken voor ontsnapte of gedumpte `legale' exotische dieren. Een paar dagen later vond de politie wél een aap in een schuurtje in Limburg. Het dier werd in beslag genomen, want het is in Nederland gelukkig verboden om apen te houden. Een dergelijke daadkracht hopen we spoedig ook te zien bij andere exotische dieren, zoals poolvossen, wallaby's en stinkdieren, nu helaas nog legale huisdieren. Al 20 jaar pleit AAP voor een Nederlandse Positieflijst, een beperkte lijst van toegestane huisdieren. Als het aan AAP ligt staan daar geen exotische dieren op. Ook in andere Europese landen pleiten we voor zo'n Positieflijst, maar tot nu toe legde alleen België zo'n lijst wettelijk vast. De gevolgen van het ontbreken van een Positieflijst en de onwil van veel politici om de exotenhandel aan te pakken zijn minder zichtbaar voor overheden en publiek, maar AAP wordt er dagelijks mee geconfronteerd: de geestelijke en lichamelijke toestand waarin veel dieren verkeren als ze in opvangcentra terechtkomen is schokkend. Het aantal dieren dat voortijdig sterft en nooit een opvang bereikt is ook nog eens enorm. De handel in exotische dieren floreert in Europa en het bezit van verboden exoten wordt in veel landen oogluikend toegelaten. Via internet en onion routing is de handel nog eenvoudiger geworden. Onderzoek en handhaving krijgen geen prioriteit en overheden besteden onvoldoende tijd aan het zoeken naar goede opvang voor inbeslaggenomen dieren, áls er al voldoende opvang bestaat. Dieren die legaal kunnen worden verhandeld hebben nog minder bescherming: dit jaar verklaarde staatssecretaris Bleker in de natuur gedumpte exotische dieren zelfs vogelvrij. Letterlijk: liever afknallen dan het instellen van wetgeving en handhaving. En de langverwachte Positieflijst voor zoogdieren, die op 1 januari 2013 in werking zou treden, is opnieuw uitgesteld. Nederlandse politici zoeken onvoldoende naar diervriendelijke oplossingen voor het exotenprobleem. Hoeveel kalveren (lees: exoten) moeten er nog verdrinken, voordat men de put dempt?